Anne ÇocukSaglık

Astım Çocuklarda Astım Belirtileri Tanısı Tedavsi

Astım Nedir ? Çocuklarda Astım Belirtileri Tanısı Tedavsi 

Astım Nedir ? Çocuklarda Astım ;Astım Belirtileri Tanısı Tedavsi

Sigara ile astımın ilişkisi kesinlik kazanmıştır.

Uz. Dr. Erdem Uzunoğlu “Evde sigarayı gündüz içip, evi havalandırıp, akşam çocuk okuldan gelene kadar havanın temizlendiğini sanmak, tam bir yanılgıdır ve kendini kandırmaktan öte bir şey değildir.”
Öksürük, tıkanma ve zor nefes alışverişiyle seyreden astım, dikkat edilmezse hayatı zorlaştırabiliyor. Tedavi ve önlemin büyük bir bölümünü yaşananmekanlardaki doğru düzenleme oluşturuyor. Çocuk Hastalıkları Uzmanı Dr. Erdem Uzunoğlu, çocuklarda astımve benzeri rahatsızlıklar hakkında bilgiler verdi.

Çocuklarda astım belirtileri nelerdir?  Benzer hastalıklardan ayrıştıran faktörler nelerdir?

Astım çocuklar ve genç erişkinlerde çok sık görülen; kronik öksürük, hırıltı, çabuk yorulma ve tıkanma yapan bir hastalıktır. Astım, bronş dediğimiz, ince uzun borucuklardan oluşmuş hava yollarında zaman zaman daralma yaparak nefes alıp vermeyi zorlaştırır ve öksürüğe neden olur. Doğru tanı konup tedavi edildiğinde uzun süre kontrol altına alınması mümkündür. Tedavi edilmezse büyüme geriliğine, günlük aktivitelerde kısıtlılığa, okul devamsızlıklarına, maddi ve manevi kayıplara sebep olur. Astımlı kişi bu uyarıcılarla karşılaştığında bronşları saran kaslar kasılır; bronşların çapı daralır. Bronşların iç yüzeyini kaplayan dokular şişer, üstelik mukus adı verilen çok koyu yapışkan bir salgı yapmaya başlar. Bütün bunlar mikrobik olmayan bir çeşit iltihaptır. Tıpta buna enflamasyon denir. Böylece akciğere hava girişi nispeten rahattır, ancak çıkarken zorlanır ve ıslık sesine benzer bir hırıltı duyulur. Buna
hışıltı diyoruz. Astımda ana belirti öksürüktür. Öksürük çeşitli şekillerde olabilir. Esas olarak geceleri ve eforla (hareketle) artan öksürük tipiktir. Çoğu kez balgam da vardır ama çok yapışkan olduğu için çıkarmak güç olur. Aileler balgam söküldüğü takdirde iyileşeceğini düşünür, ama çözüm balgamı sökmek değil, oluşmasını engellemektir. Kronik öksürüğü olan çocuklarda astım dışı öksürük nedenlerinin ayırt edilmesi gerekir. Mesela geniz etinin çok büyük olması, kronik sinüzit, verem, mide reflüsü de kronik öksürük yaparak astımı taklit eder.

“Astımda ana belirti öksürüktür. Öksürük çeşitli şekillerde olabilir. Esas olarak geceleri veeforla (hareketle) artan öksürük tipiktir.

İşin en zor yanı bu durumların iki veya daha fazlasının aynı anda aynı kişide bulunması durumunda tanı ve tedavinin iyice güçleşmesidir. Astım ve alerji arasındaki farklardan söz edebilir miyiz?
Astım demek alerji demek veya alerji demek astım demek değildir. Yani astımın alerjik olmayanı da var; bu kişilerde tüm testler yapılıyor, ama alerji çıkmayabiliyor, ancak astım ilaçlarına yanıt veriyor. Kişide bir başka alerjik hastalık olması astım da olacağı anlamına gelmiyor; mesela alerjik egzaması olan bir kişide astım olacak diye bir zorunluluk yok. Bunun bir istisnası alerjik nezle. Alerjik nezle buruna ait alerjidir; burun da solunum yolunun başlangıcıdır ve solunum yolunun bir kısmında alerji olup bir başka kısmında olmaması beklenmez. Alerjik nezlesi olan kişilerin akciğerlerinde az ya da çok bir etkilenme söz konusu olabilir.

Çocuklardaki astımın anne- babanın sigara kullanımıyla bağlantısı var mıdır? Hamilelik döneminde içilen sigara, hastalığı tetikler mi?

Gebelikte, emzikli annede sigara tüketimi ile astımın ilişkisi kesinlikle gösterilmiştir. Sigara tüketimi ile astımın ilişkisi kesinlik kazanmıştır. Elimizde bunu destekleyen istatistikler var. Ebeveyni sigara içtiği halde çocuğunda astım gelişmeyen aileler de var, ama bunlar sanıldığı kadar fazla değil. Marmara Üniversitesi’nden hocalarımızın yaptığı 2 çalışma var; burada onu aktarmak istiyorum… Gönüllü denekler üzerinde birinci çalışma şöyle yapılmış: Gönüllü sigara tiryakileri bir odada 4 saat boyunca oturup kitap okuyup çay- kahve içip tavla vs. oynarken devamlı sigara içmişler. Sonra oda boşaltılmış ve saatlerce havalandırılmış. Daha sonra odaya hiç sigara içmemiş olan başka gönüllüler alınmış, ama öncesinde bu kişilerin kanlarındaki nikotin düzeyine bakılmış. Dikkat edin şimdi: Önceden sigara içilip havalandırılmış odada 4 saat de onlar kalmış ve sonrasında kanlarında ikinci kez nikotin bakılmış ve kanda nikotin düzeyinin çok yükseldiği gösterilmiş. Odanın eşyalarına yerleşen toksik maddeler odada kişiler hareket edip oturup kalktıkça uçuşup solunuyor ve kana karışıyor. Yani evde sigarayı gündüz içip, evi havalandırıp, akşam çocuk okuldan gelene kadar havanın temizlendiğini sanmak, tam bir yanılgıdır ve kendini kandırmaktan öte bir şey değildir. İkinci çalışma da şöyle dizayn edilmiş: 150 metrekare, 3 oda 1 salon bir evde evin en uçtaki bir odasında sigara içilip oda kapıları kapalı tutulurken evin diğer ucundaki başka bir odasındaki sigara içmemiş kişilerin kanında nikotin düzeyindeki artışa bakılmış; bu kişilerde de kanda nikotinin arttığı saptanmış.

Bu çalışma da bize evde çocuktan uzakta sigara içilmesinin hiçbir bilimsel gerçekliği olmadığını gösteriyor. Hastalığın genetik geçişi hakkında neler söylersiniz?

Astımın genetik yanı kesinlikle bilinmektedir. Astımlı ebeveynlerin çocuklarının astım için risk taşıdıklarını biliyoruz. Bu genetik geçişin hangi genle olduğu tam gösterilememiştir. Buna multigenik geçiş deniyor; yani tek gen değil birçok küçük gen… Ayrıca çevresel faktörler de etken; beslenme, stres, hava, sigara, flora bozukluğu… Anne babasında astım olmadığı halde çocuklarda mutasyon ve / veya bu çevresel faktörlerle astım ortaya çıkabilmektedir.

Astımlı çocuklar için uygun mekan düzenlemesi nasıl yapılmalı?

Hastalığın alevlenmesine sebep olan çevresel faktörler varsa, doktorunuz bazı çevresel değişiklikler yapmanızı önerecektir. İlaç tedavisi ne kadar yoğun ve iyi yapılırsa yapılsın, akar alerjisi olan bir kişi halen yün yatakta ve duvardan duvara halı kaplı bir odada yatıyorsa tedavi başarılı olamayacaktır. Ayrıca hayvansal alerjenler sadece evde beslenen hayvanlar üzerinde değil, kuştüyü yastıklarda ve hayvan derisinden yapılmış diğer eşyalarda da bulunur. Ev hayvanlarının alerjenleri esasen hayvanların salyalarında ve daha az olarak da idrarlarında bulunur ve tüylerine yapışır. En doğrusu evde alerjik kişi varsa evde hayvan bulundurmamaktır. Eğer hayvan bulunan ortamdan eve geliniyorsa kıyafetler hemen çıkarılıp yıkanmalıdır.

Astımla ilğili aşka tavsiyeniz var mı?

Astım tanısı alan çocukların ailelerinin tedaviyi düzenli yapmalarını, çevresel düzenlemelere dikkat etmelerini istiyoruz. Bu arada mutlaka yüzme sporuna vakit ayırmaları gerekiyor. Sistematik, solunum egzersizleri ile düzenli teknik yüzmeden bahsediyoruz burada, yaz aylarında akrabanın yazlığında 1 hafta suda oynaşmaktan değil. Bizzat benim yüzme sporu sayesinde hızla iyileşen ve atakları duran hastalarım var.

Uz. Dr. Erdem Uzunoğlu

Daha Fazla Göster

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı