Saglık

Diabet Şeker Hastalığı,Bilinmesi,Dikkat Edilmesi Gerekenler…

Diabet Şeker Hastalığı,Bilinmesi,Dikkat Edilmesi Gerekenler…

Diabet Şeker Hatalığı Nedir ? Diabet Şeker Hastları Nelere Dikkat Etmeli,Diabet Şeker Hastları Ne Tür Gıdalar Tüketmeli Ne Şekilde Hareket Etmeli

Çoğumuzun iple çektiği yaz ayları kimi zaman sağlığımız açısından zorlayıcı olabiliyor. Özellikle de bazı kronik hastalıklara sahip olan kişilerin sıcaklarda daha da dikkatli olması gerekiyor. Diyabet hastaları da bu kişiler arasında yer alıyor. Diyabetlilerin yaz aylarında dikkat etmesi gereken unsurları bir araya getirdik.

Hareketsiz yaşam,sağlıksız beslenme ve stres gibi faktörlerin etkisiyle çağımızın sık görülen hastalıklarından bir tanesi haline gelen diyabet, yaşam kalitesini olumsuz etkiliyor. Diyabet hastalığı, aynı zamanda organlara da zarar veriyor. Ülkemizde her 100 kişiden 13’ünün problemi olan diyabet, insan ömrünü kısaltan hastalıklar arasında yer alıyor. Diyabet, kalp ve damar hastalıklarından böbrek yetmezliğine, görme problemlerinden sinir hasarına kadar birçok ciddi probleme neden ötebiliyor. Ancak iyi haber şu ki, bu hastalar yaşam
alışkanlıklarına dikkat ettikleri takdirde sağlıklı ve uzun bir hayat sürebiliyor, özellikle de yaz aylan diyabet hastalan için daha zorlayıcı olabiliyor; bu nedenle bu aylarda belli başlı noktalara dikkat edilmesi daha da önemli hale geliyor. Endokrinoloji ve Metabolizma Uzmanı Doç. Dr. Özlem Çelik, diyabet hastalarının kaçınması gerekenleri anlattı; dikkat etmeleri gereken noktalar hakkında önemli bilgiler verdi.

Doç. Dr. Özlem Çelik, diyabet hastalarının seyahate çıkarken yanına yeterli miktarda şekersiz sıvı ve su alması gerektiğini vurgularken, yanlarında özellikle hipoglisemi halinde kullanmak üzere meyve suyu, kesme şeker, glukoz tabletleri veya bisküvi bulundurmaları gerektiğini belirtiyor.

DİYABET ŞEKER HASTALARI YAZIN REHAVETİNE KAPILMAYIN

Doç. Dr. özlem Çelik, ilk olarak diyabet hastalannın özellikle yaz aylarında sıcak hava, güneş ve tatilin rehavetine kapılıp rutin kontrollerini ihmal etmemesi gerektiğinin altını çiziyor. “Diyabet yaz mevsiminde böbrek yetmezliğinden tansiyona; problemi ve kalp krizine dek birçok hastalığı tetikleyebiliyor, diyen Çelik, düzenli yapılan endokrinolojik, kardiyolojik ve göz muayeneleri ile EKG gibi kardiyolojik ve laboratuvar tetkikleri sayesinde heftı ilerde , gelişecek olan komplikasyonların önlenebildiğim hem de erken evrede tespit edilen böbrek yetersizliğinin geri döndürebildiğini vurguluyor.

Güneş çarpması,diyabet hastalarında kalp krizi ve beyin kanaması gibi ciddi problemlere yol açabiliyor.

DİYABET ŞEKER HASTALARI SEYAHATE ÇIKMADAN ÖNCE NELER YAPMALI?

Diyabet hastalığı seyahate engel bir durum değil; ancak diyabet hastalarının seyahat öncesi tedbirli olması ve belli başlı noktalara dikkat etmesi gerekiyor. Seyahat sırasında yemek düzenindeki değişiklikler, fiziksel aktivitenin artışı ve tedavide rutin uygulamanın dışına çıkma gerekliliği gibi durumlar ortaya çıkabiliyor; bu da kan şekeri düzeyini olumsuz yönde etkileyebiliyor. Doç. Dr. Özlem Çelik, diyabet hastalarının seyahate çıkarken yanına yeterli miktarda şekersiz sıvı ve su alması gerektiğini vurgularken, yanlarında özellikle hipoglisemi halinde kullanmak üzere meyve suyu, kesme şeker, glukoz tabletleri veya bisküvi bulundurmaları gerektiğini belirtiyor. Çelik, ayrıca uçakla seyahat edecek hastalara “Uçağın kalkış saati, yolculuk süresi, yemek saati, sunulan yemekler ve varış saati gibi detayları öğrenerek hekiminizi bilgilendirmeli ve neler yapmanız gerektiğini öğrenmelisiniz.” diyor.

DİYABET ŞEKER HASTALARI GLİSEMİK İNDEKSİ YÜKSEK GIDALARA DİKKAT!

Diyabet hastalarının dikkat etmesi gereken noktaların başında kan şekerini ideal seviyede tutmak geliyor.

Sağlıklı, düzenli ve dengeli beslenmenin önemine dikkat çeken Doç. Dr. Özlem Çelik, “Düzenli ve dengeli bir beslenme programı oluşturarak kan şekeri dengesizliğine bağlı olarak geüşen sürekli açlık hissetme, yorgunluk, baş dönmesi ve bulanık görme gibi olumsuz etkileri ortadan kaldırmak mümkün.” diyor.

Kan şekeri düzeyinin ideal seviyede kalması için üç ana ve iki veya üç ara öğün şeklinde beslenilmesi gerektiğini belirten Çelik, glisemik indeksi yüksek olan meyveler, tatlılar ve hamur işleri gibi besinlerden uzak durulması gerektiğini vurguluyor. Diyabet hastalarının, özellikle de yaz aylarında, ağır ve yağlı yiyeceklerden kaçınması gerekiyor.

DİYABET ŞEKER HASTALARI DİKKAT HİÇBİR SIVI SUYUN YERİNE GEÇMEZ”

Yaz aylarında su tüketimini artırmanın özellikle diyabetliler için çok önemli olduğunu vurgulayan Çelik sözlerini şöyle sürdürüyor: “ Sıvı kaybı diyabet hastalarında kan şekerinin yükselmesine, hatta böbrek yetmezliğine davetiye çıkarabiliyor. Bu nedenle, aşırı terleme sonucu alt üst olabilen elektrolit dengesinin sağlanması için sıvı tüketiminin mutlaka artırılması gerekiyor.” Sıcak havalarda hem serinlemek hem de sıvı ihtiyacını karşılamak için genellikle soğuk meyve sulan ve gazlı içeceklerin tüketildiğini belirten Çelik, diyabet hastalarım uyanyor: “Meyve sulan ve gazlı içecekler tüketmek gibi önemli bir hataya düşüyoruz.Bazen de tercihimizi çay ve kahveden yana kullanıyoruz.

Meyve sulan ve gazlı içecekler kan şekerinin oynamasına neden olurken, kafein içeren çay ve kahve de vücutta daha fazla sıvı kaybına yol açabiliyor. Unutmayın ki, hiçbir sıvı suyun yerine geçmiyor. Dolayısıyla yaz mevsiminde 2,5 litre su içmeyi asla ihmal etmeyin.”

DİYABET ŞEKER HASTALARI MEYVELERİNİN PORSİYONLARINI AYARLAYIN

Yaz meyveleri, birbirinden lezzetli halleriyle yaz aylarını iple çekmemizin nedenlerinden bir tanesi; ancak Endokrinoloji ve Metabolizma Uzmanı Doç.Dr. Özlem Çelik, diyabet hastalarını yaz meyveleri konusunda uyarıyor: “Karpuz, kavun, üzüm, çilek ve incir gibi yaz meyveleri yüksek glisemik indekse sahipler. Dolayısıyla bu tür meyveleri küçük bir porsiyon şeklinde, glisemik indeksi ve kalorisini ayarlayarak tüketmelisiniz.” Yüksek glisemik indeksli meyvenin yanında süt ürünü tüketmenin glisemik indeksi düşürdüğüne dikkat çeken Çelik, ayrıca meyvelerde tarçın kullanımının da kan şekerini dengeleyici etkiye sahip olduğunu sözlerine ekliyor.

DİYABET ŞEKER HASTALARI GÜNEŞLE ARANIZA MESAFE KOYUN!

Yaz aylarında sıkça görülen güneş çarpmaları sağlıklı kişileri de tehdit ediyor.Güneş çarpmasının diyabet hastalarında kalp krizi ve beyin kanaması gibi ciddi problemlere yol açabileceğini belirten;

Çelik, 11.00 – 16.00 saatleri arasında sokağa yıkılmaması gerektiği uyarısında bulunuyor: “Sokağa mutlaka çıkmanız gerekiyorsa, mümkün olduğunca gölgede kalmaya ve başınızı şapkayla korumaya özen gösterin. Yüzünüzü, kollarınızı ve ellerinizi sık sık soğuk suyla serinletmenizde de fayda var.

Sabah erken saatlerde veya akşamüstü güneş ışınlarının eğik geldiği zamanlarda güneşlenin ve bunu 20-30 dakika gibi süreyle kısıtlamaya dikkat edin diye belirtiyor.
Diyabet hastalarının cilt bakımına dikkat etmesi, ciltlerindeki renk değişimleri ve yara oluşumlarını takip etmesi büyük önem taşıyor. Ayakta kuruluk ve çatlaklar, nasır, mantar, tırnaklarda kalınlaşma ve şekil değişimi gibi problemlerin yaşanmaması için diyabet hastalarının ayak bakımını ihmal etmemesinin önemli olduğunu belirten Çelik, ayakların her zaman temiz ve nemli tutulması gerektiğini vurguluyor. Diyabet hastalarının her gün mutlaka duş alması ve ardından ayağını cildine uygun bir ürünle nemlendirmesi gerektiğini sözlerine ekleyen Çelik, hastaların ayaklarını, özellikle de parmak arası ve tabanını kontrol etmesi gerektiğini belirtiyor. Diyabet hastalarında ayak ve cilt bakımının ayrı bir önem taşıdığını vurgulayan Çelik, yaz aylarında ayakların daha sık travmaya maruz kaldığını ve ciddi enfeksiyonlar gelişebildiğin belirtiyor. Doç. Dr. özlem Çelik, diyabet hastalarının yaz mevsiminde dar ayakkabı ve parmak arası terlik giymemesi gerektiğini vurguluyor: “Minik bir çizik bile en ufak bir darbeyle iyileşmesi güç olan bir yaraya dönüşebiliyor, uzun vadede diyabetik yara enfeksiyonları ve uzuv kaybı gibi ciddi sorunlara yol açabiliyor. Yine aynı nedenle kumsalda, denizde veya taşlı arazilerde çıplak ayakla dolaşmamaya özen gösterin.”

“Meyve suları ve gazlı içecekler tüketmek gibi önemli bir hataya düşüyoruz. Bazen de tercihimizi çay ve kahveden yana kullanıyoruz. Meyve suları ve gazlı içecekler kan şekerinin oynamasına neden olurken, kafein içeren çay ve kahve de vücutta daha fazla sıvı kaybına yol açabiliyor. Unutmayın ki, hiçbir sıvı suyun yerine geçmiyor.”

DİYABET ŞEKER HASTALARI İÇİN EN İDEAL EGZERSİZ; YÜRÜYÜŞ

Egzersiz ve sporun diyabet hastalarının hayatının bir parçası olması gerektiğini vurgulayan Çelik, düzenli egzersizin kilo vermeye katkı sağlarken insülin direncini de ortadan kaldırdığını belirtiyor. Diyabetlilerin gün içinde 40-50 dakikalık yürüyüş yapmasının en çok tavsiye edilen egzersiz olduğunu söyleyen Çelik, “Ayrıca yazın bol bol yüzebilir, bahçenizle ilgilenebilirsiniz. Ancak bunlar için akşam saatlerini tercih etmeli, güneş altında kesinlikle bulunmamalısınız.” diyor.

DİYABET ŞEKER HASTALARI İLAÇLARINIZI SERİN ORTAMDA SAKLAYIN

Doç. Dr. özlem Çelik, insülin enjeksiyonu yapıldığında eğer hava çok sıcaksa ciltteki damarlar genişleyeceği için insülinin çok daha kolay emildiğini belirtiyor. “Soğuk havalara göre daha güçlü bir etki görüleceği için yazın insülin dozunu azaltmanız gerekebilir.” diyen Çelik, doktorla mutlaka iletişim halinde olunması gerektiğini vurguluyor. Aşırı sıcakta dışarda bırakılan insülin kalemlerinin bozulabildiğini ve etkinliğini kaybedebildiğini belirten Çelik, “Bu nedenle, insülin kalemlerini kullanmadığınız sürelerde buzdolabının yumurta bölümünde ya da en azından 25 derece altı ortamlarda saklamaya özen gösterin.” diyor.

Yazıyı sosyal medyada paylaşırmısınız.

Kaynak: Endokrinoloji ve Metabolizma Uzmanı Doç. Dr. Özlem Çelik

Daha Fazla Göster

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı