İnsan ve YaşamSaglık

İŞ HAYATIN DA MOBBİNG VE MOBBİNGE KARŞI YAPILMASI GEREKENLER

İŞ HAYATIN DA MOBBİNG VE MOBBİNGE KARŞI YAPILMASI GEREKENLER

İŞ HAYATIN DA MOBBİNG VE MOBBİNGE KARŞI YAPILMASI GEREKENLER KORUNMA YÖNTEMLERİ

Mobbinge maruz kalankişide ayrıca alkol veyamadde kullanımınayönelme de görülebiliyor.Son yıllarda iş dünyasında en çok üzerinde durulan ve çeşitli araştırmalara konu olan mobbingkavramı, iş ortamında karşılaşılan psikolojik şiddet olarak tanımlanıyor.

Mobbinge maruz kalankişinin gerek psikolojik gerekse fiziksel sağlığının bozulduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Pınar Tınaz,bu durumun ekonomik ve sosyal sonuçları olduğunu belirtiyor.

obbing diğer adıylayıldırma, bir eylembiçimi olarakpsikolojik şiddet, kuşatma,topluca saldırma, rahatsız etmeveya sıkıntı verme anlamınageliyor. Daha çok iş hayatındagörülen psikolojik durumlar içinkullanılan bu terim, Türkçede“işyerinde uygulanan zorbalık,duygusal taciz ya da yıldırma”sözcükleriyle tanımlanıyor.Türkiye Psikiyatri Derneği’ninkonu ile ilgili yayınlananmakalesinde mobbing,“özellikle hiyerarşik yapılanmışgruplarda ve kontrolün zayıfolduğu örgütlerde, gücüelinde bulunduran kişi ya dagrubun, diğerlerine ruhsalyollar kullanarak uzun sürelisistemli baskı uygulaması,duygusal saldırı ve yıpratma yaratması” olarak tanımlanıyor.Dünyada özellikle son yıllarda kullanımı gittikçe artan vebirçok araştırmanın konusu olan bu kavram, uygulanan kişi üzerinde çeşitli ruhsalsorunlara neden oluyor. Busorunlar, mobbingin uygulamabiçimi, süresi ve şiddeti ilebağlantılı olarak çeşitleniyor.

Depresyon, anksiyete, davranış sorunları, öfke, karamsarlık vepanik bozukluğu gibi çeşitliproblemler ortaya çıkabiliyor.Bunların yanı sıra mobbing, ciltveya tansiyon hastalıkları gibi çeşitli psikosomatik hastalıklarada neden olabiliyor. Mobbinge maruz kalan kişide ayrıca alkol veya madde kullanımına yönelme de görülebiliyor.Mobbing diğer adıyla yıldırmayıkısaca “iş yerindeki psikolojiktaciz” olarak tanımlayabiliriz.Bu sorunla, özellikle günümüzçalışma hayatında sıkçakarşılaşılıyor. Psikolojik şiddet uygulayarak kişiyi o iş yerindenkendi isteğiyle ya da başkabir şekilde uzaklaştırmanın hedeflendiği mobbing, tüm kültürlerde ve ülkelerde görülebiliyor. Cinsiyet, yaş öğrenim düzeyi, kıdem veyahiyerarşik konum fark etmeksizin herkesin başına gelebilecekbu durum, iş yaşamının enönemli sosyal sorunlarından biri olarak karşımıza çıkıyor.

MOBBİNG YAPAN KİŞİYLE YÜZLEŞMEK GEREKİYOR

Mobbinge maruz kalan kişininpsikolojik ve fiziksel anlamdazarar gördüğünü vurgulayan“İşyerinde Psikolojik Taciz(Mobbing)” kitabının yazarıProf. Dr. Pınar Tınaz, mobbingdiğer adıyla yıldırmanın kişiyediğer zararlarının yanı sıraekonomik ve sosyal konumaçısından da ciddi şekilde zararverdiğini belirtiyor. Bu gibidurumlarda cesaretli olmanıngerektiğini söyleyen Tınaz,mağdur kişinin mobbinguygulayan kişiyle yüzleşmesinintek çare olduğunu vurguluyor.Tınaz, “Eğer mümkünsemağdur kişi mobbingcinin  yanına gidip, kendisinin davranışlarını mobbing olarak algıladığını, rahatsız olduğunuve bu davranışlarına hemen son vermesi gerektiğini söylemeli.Ayrıca psikolojik destek dealmalı.” diyor.

SOSYAL YAŞAMI OLUMSUZ ETKİLİYOR

İş hayatında mobbinge maruzkalan kişileri birçok sorun bekliyor. Hem psikolojik hemde fiziksel sağlık üzerindeolumsuz etki yapan bu durum,kişilerin aile ilişkileri baştaolmak üzere sosyal yaşamınınher alanını etkiliyor. Mobbingemaruz kalan kişide depresyon,anlamsız korkular, huzursuzlukhissi, dikkat toplayamama,özgüven kaybı, sabit fikirgeliştirme, suçluluk, utanç ve kendini değersiz hissetme gibisorunların ortaya çıkabildiğini belirten Prof. Dr. Tınaz, bunlarınyanı sıra bu durumun çeşitlifiziksel yansımaları olduğunuda sözlerine ekliyor. Tınaz,mobbingin yüksek tansiyon,taşikardi, ellerin titremesi,baş-sırt ve omuz ağrıları, mide-bağırsak hastalıkları ve zayıflama gibi sonuçları da olabileceğini ifade ediyor.


EKONOMİK KAYBA NEDENOLUYOR

Mobbing, yalnızca ruhsalve fiziksel sağlığı olumsuz etkilemekle kalmayıp ekonomikve sosyal alanda da çeşitlikayıplara neden oluyor. Tınaz,mobbingin ekonomik anlamdaki olumsuz getirilerinin başında iş kaybının geldiğini söylüyor.Mobbing sonucu, tıbbi tedavive ilaç masrafları, dava açılması halinde hukuki masraflar,borçlanma gibi ekonomik yükve sorunlar ortaya çıkabiliyor.Prof. Dr. Tınaz’a göre, mobbingin aile ilişkileri ve sosyal ilişkilere yansıması ise boşanma başta olmak üzere saygınlığını yitirilmesi, iletişim kaybı,sosyal ilişkilerde başarısızlık,saldırgan tavırlar sergileme gibi sonuçlar ortaya çıkarabiliyor.Prof. Dr. Tınaz, mobbingin kötü alışkanlıkları ve bağımlılıkları tetikleyebileceğine de dikkat çekiyor. Prof. Dr. Tınaz, mobbing sonucu ortaya çıkabilecek diğersorunları ise şöyle sıralıyor:“Sonlanan kariyer, yeni bir işebaşlayamama, kötü referans nedeniyle başka bir iş fırsatını kaçırmayı bu sorunlara örnek verebiliriz.”

MOBBİNGLE NASIL MÜCADELE EDİLİR?

Prof. Dr. Tınaz, mobbinge karşıgelmenin ve mücadele etmeninzor bir süreç olduğunu vurguluyorve ekliyor: “Ancak kişi, cesaretiniasla yitirmemeli.” Mobbingdavranışlarının genelde sinsive gizli davranışlar olduğununaltını çizen Prof. Dr. Tınaz,mobbing durumunda tehdit,kinaye, biçimsiz alay etme,aşırı kusur bulma, baskı yapmatarzında davranışların sık sıktekrarlandığını belirtiyor. Bu gibi davranışların karşısında bireyin depresyona girip kendi kendini eleştirmeye de başlayabileceğini vurgulayan Prof. Dr. Tınaz, “Birey,şayet cesaret ve güvenini güçlü tutabiliyorsa mümkünse mobbing uygulayan kişinin yanına gidip,kendisinin bu davranışlarını mobbing olarak algıladığını,çok rahatsız olduğunu, bu davranışlarına hemen sonvermesi gerektiğini söylemelidir.”diyor. Prof. Dr. Tınaz, mobbing uygulayan kişinin davranışlarını düzeltmemesi halinde mağdur bireyin, amirinden,konuyla ilgili birimden, insan kaynakları çalışanlarından veya iş arkadaşlarından yardım isteyebileceğini ifade ediyor.Mobbinge maruz kalan kişinin profesyonel yardım almasınınçok doğru ve yararlı bir adım olduğunu vurgulayan Tınazbununla ilgili olarak bir uyarıda bulunuyor: “Burada dikkat edilmesi gereken husus,profesyonel yardımın doğru kişiden alınmasıdır. Aksi takdirde,mağdurun kaybedeceği zaman,meydana gelen hasarı daha da ağırlaştırabilir.

Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’ndanalınan verilere göre, bakanlık bünyesindeki ALO170 hattına Mart 2011-2018 tarihleri arasında 70bini aşkın mobbing çağrısı yapıldı. Bu şikayetleriyapanların yüzde 20’si ise istifaya zorlandıklarını ifade ediyor. Tüm bu veriler,mobbingin önemli bir sosyal sorun olduğunu ortaya koyuyor.

Birey, şayet cesaret vegüvenini güçlütutabiliyorsa mümkünse mobbing uygulayan kişinin yanına gidip,kendisinin bu davranışlarını mobbing olarak algıladığını, çok rahatsız olduğunu, bu davranışlarına hemenson vermesi gerektiğini söylemelidir.

Prof. Dr. Pınar Tınaz

Daha Fazla Göster

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı