Yurt Dışı Tatil

MAINZ;Tarih’in,Paranın,Medyanın Şehri

MAINZ;Tarih'in,Paranın,Matbanın Medyanın Şehri

Tarihi ile iç içe bir şehir:MAINZ

Victor Hugo 1841 yılında Mainz’ı ziyaret ettiğinde; “Gön boyunca koşuşan, konuşan, gelen, giden, alan, satan, bağıran, şarkı söyleyen insanlar…

Kısaca her evinde, her sokağında yaşam olan bir yer. Gece sessizliğinde ise yalnızca nehrin şırıltısının ve 17 adet su değirmeninin sesinin duyulduğu Ren nehri olarak tanımlar bu güzel şehri. 

Mainz, Elginkan Şirketleri açısından büyük önem taşıyor. Çünkü 2001 yılında kurulan Almanya şirketi E.C.A. Germany GmbH Mainz’da kuruldu. Almanya’nın batısında Frankfurt’a yalnızca 40 km uzakta yer alan şehir çok eski zamanlardan beri Almanya’nın, hatta Batı Avrupa’nın ticaret merkezi olarak önem kazandı. Günümüzde halen bu özelliğini koruması E.C.A. German/nin bu şehirde odaklan­masının önemli bir nedenini oluşturuyor. Yine Topluluk Şirketlerin­den olan ELSEL A.Ş.’nin ortağı Elster-lnstromet GmbH’nin merkezi de Mainz’da yer alıyor.

Şehir tarihi M.Ö. 38 yılına kadar uzanıyor

Mainz Almanya’nın 16 eyaletinden biri olan Rheinland Pfalz’ın baş­şehri olup günümüzde Gutenberg şehri, üniversite ve medya şehri olarak da biliniyor. Şehir tarih boyunca çeşitli dönemlerde Mogontiacum, Magenza ve Mayence diye de isimlendiriliyor. Ger­çekte ilk yerleşimin hangi tarihe kadar gittiğini tam olarak söylemek pek olası değil ve halen çeşitli arkeolojik çalışmalar süregeliyor. Bu­nunla birlikte şehir tarihinin M.Ö. 38 yılına kadar gittiği kabul edili­yor. Hatta yine aynı bölgede bulunan ve Almanya’nın en eski Roma devri yerleşimi olarak kabul edilen Mainz’a 160 km uzaklıktaki Trier şehrinden daha eski bir yerleşime sahip olup olmadığı günü­müzde tartışılıyor. Arkeolojik kazılarda bulunan tahta parçalarının M.Ö. 16-18 yıllarına ait olduğu tespit edildi. 3. yüzyıla ait bir taş ya­zıtında bu tarihten önce yerleşimin olduğu anlaşılıyor. Yaklaşık kal­ker bir plato üzerinde 36 hektar alana yayılan ve M.Ö. 12-13 yılları­na ait olduğu bilinen kanıtlar, bölgenin bir Roma dönemi yerleşimi olduğunu ve şehrin stratejik olarak Main ve Ren nehirlerinin birleş­me yerinde kurulmuş olduğunu açıklıyor. Bölgenin ılıman iklime sa­hip olmasının Roma dönemi yerleşiminde diğer önemli bir neden ol­duğu düşünülüyor.

Bölgede Roma devri yaklaşık M.S. 450 yıllarında sona erdi. Mainz bu tarihten sonra Fransızlar ve Merovingerler’in egemenliğine geçti. Kili­se yönetimi bu dönemde önem kazandı ve metropolitan Mainz Ro~ ma’dan sonra Avrupa’nın en önemli kilise merkezi oldu.14.ve 15. yüzyıllarda şehirde yerleşim ve yapılaşma hızlandı. 14. yüzyıl sonuna gelindiğinde şehir finansal olarak önemli bir konuma geliyor. Mainz 30 Yıl Savaşları (1618-1648) esnası ve sonrasında 1631-1635 yıllarında İsveç ordusuna, 1644-1649, 1688-1698 ve 1792-1814 yıllarında da Fransız ordusuna üç kez ev sahipliği yaptı.

1804 yılından sonra Napolyon pek çok kez Mainz’de kaldı. Çeşitli Avrupa savaşlarında önemli askeri karargah konumuna gelen şe­hir pek çok kez yıkıldı ve yeniden yapılandı. Ancak şehir en büyük darbesini, 2. Dünya Savaşı’nda 27 Şubat 1945’de Ingiliz hava kuvvetlerinin 2 S dakika süren bombardıma­nında aldı ve yüzde 80 oranında yıkıma uğ­radı, 2 100 kişi öldü. 18 Mayıs 1951 tarihin­de yerel meclisin şehrin yeniden yapılanma­sı karan almasından sonra, 1970 yılına kadar şehir büyük oranda ayağa kalktı. Mainz 1962 yılında şehir kuruluşunun 2000. yılını kutladı ve 2. Dünya Savaşı’nda tahrip olmuş üç şehir müzesinin yeniden açılışını yaptı.

Mainz 20’ye yakın müzesiyle, kilise ve kated­ralleri, mimari yapısı ve sanat merkezleriyle, ünlü karnavalları ve Ren nehri boyunca do­ğal güzellikleriyle turistik bir merkez konu­munda. Ilıman iklimi nedeniyle üzüm bağla­rı göz alabildiğince uzanıyor. Bu nedenle şa­rapçılık yıllar boyu önemli bir sanayiyi oluş­turuyor. Şehrin bir medya merkezi konumun­da olması, kuruluşu 530 yıl öncesine giden üniversitesinin bulunması ve matbaayı icat eden Gutenberg’in Mainz’da doğumu şehrin Önemini artıran ve de şe­hirle özdeşleşen diğer önemli değerler.

Karstik genel jeolojik yapıya sahip şehrin pek çok yerinde savaş yılla­rından kalma uzun tünel ve yer altı sığınakları mevcut. Bunlardan bir kısmı günümüzde müze olarak da ziyaret edilebiliyor. Söz konusu je­olojik yapı şarap üreticileri için de önem taşıyor, örneğin; tarihçesi 19. yüzyıla dayanan ünlü bir sekt şarap üreticisi, halen üretim kalite­sinin yedi katlı, 60 odalı yer altı mahzenlerinde saklı olduğunu belir­tiyor. Sekt üretimi için ideal sıcaklık 9-11 derece tüm yıl boyunca söz konusu mahzenlerde doğal olarak korunabiliyor. Halihazırda yaklaşık 900 000 litre sekt şarap stoğu bulunan üretici, 1888 yılına ait 100 000 litrelik bir şarap fıçısını müze olarak da organize ettiği yer altı mah­zenlerinde özenle koruyor.

Medya şehri: MAINZ

Medya şehri: MAINZ Almanya’nın ikinci televizyon kanalı ZDF’nin Mainz merkezli kurulması kararı, 1961 Hazi­ranında alınıyor ve binalarının yapımı 1984 yılına kadar sürüyor. Söz konusu tarihte BBC’den sonra Avrupa’nın en büyük televiz­yon kuruluşu olan ZDF yanında SWR, ARD ve 2000 yılında Berlin’e taşmana kadar SAT.1 te­levizyon kanalları da Mainz’da kuruluyor. Al­manya genelinde yayın yapan radyo kuruluş­ları ve pek çok yayın kuruluşunun da Mainz’da bulunması şehri bir medya merkezi konumuna getiriyor. Bugün Mainz’da yaklaşık 700 medya organizasyonu merkez ve/veya şu­be olarak 17 000 kişiye iş olanağı sağlıyor.

Üniversite şehri: MAINZ

Üniversite şehri: MAINZ 1477 yılında tipik Orta Çağ eğitimleri teoloji, tıp, aritmetik, geometri, astronomi ve müzik gi­bi konularda eğitim vermek üzere kurulan üni­versite 1508 yılına gelindiğinde 200 öğrenciye ulaştı ve ismini Avrupa’da duyurdu. Ancak Otuz Yıl Savaşları’nda eğitime önemli oranda ara vermek zorunda kalan üniversite, 1781 yı­lında Mainz Üniversite Fonu’nun kurulmasıyla kendini toparladı ve daha fazla dalda eğitim vermeye başladı. Bu tarihte teoloji, tıp, mate­matik ve botanik ağırlıklı bilim dallarında 700 öğrenciye ulaşan üniversite, bu tarihten sonra Fransız Devrimi’nden oldukça etkilendi.

15 Mayıs 1946 tarihinde üniversitenin adı Jo­hannes Gutenberg Üniversitesi Mainz olarak değiştirildi ve bu tarih Üniversitenin bir bakıma yeniden kuruluşu olarak tanımlandı. Takip eden yıl öğrenci sayısı 4200 kadar ulaştı.Üniversite bundan sonra çok halı bir şekilde büyüdü ve pek çok bilim dalın­da eğitim vermeye başladı.

Bugün 34 600 öğrencisi (yaklaşık yüzde 8’i 130 ayrı ülkeden olmak üze­re yabancı uyruklu), 560’ı profesör yaklaşık 2 800 öğretim üyesi ve bilim ada­mıyla Johannes Gutenberg Üniversitesi Mainz, Almanya’nın önemli bilim mer­kezlerinden biri konumunda yer alıyor.

İleri teknoloji araştırma laboratuvarları ile atom fiziği ve kimyası, tıp bilimleri, yer bilimleri, sosyal bilimler ağırlıklı pek çok dalda eğitim veriyor. Üniversi­te bünyesinde bulundurduğu 1983 yılında kurulan Max-Planck Polimer Araştırma Enstitüsü, kuruluşu 1912 ta­rihine dayanan Kaiser-Wilhelm Kimya Enstitüsü, Mikroteknoloji Enstitüsü,

Mikrotron Atom Fiziği ve Kimyası Araştırma Enstitüleri ile pek çok bilim­sel buluşa imzasını attı ve bu konular­da endüstriyle çok yakın işbirliği içeri­sinde bulunuyor.

MAINZ ve Gutenberg

Günümüz modern medyasının temeli­ni oluşturan matbaanın kaşifi Johannes Gutenberg, Mainz ile birlikte anılıyor, Mozart’ın Salzburg ile anıldığı gibi. Gutenberg 1998 yılında ABD’de yayımlanan “1000 yıl-1000 insan” kitabında ikinci bin yılın en önemli kişisi seçildi.

Baskı sanatının Gutenberg döneminden çok öncelere gittiği biliniyor. Çin’de M.Ö. 5000 yıllarına ait seramik, taş ve bronz üzerine baskılar söz konusu. Ancak değiştirilebilen harflerle kağıt üzerine baskı, diğer bir deyişle matbaa ilk kez 15. yüzyılda Gutenberg tarafından bulundu ve kullanıldı.

1372 yılında Mainz’e yerleşen Gutenbergln babası Friele Gensfleisch, 1386 yılında ikinci evliliğini Else Wirich ile yapıyor. 1394-1404 yılları arasında doğduğu tahmin edilen Gutenberbergin doğum tarihi 1400 olarak kabul ediliyor. 1411 yılında yönetim tara­fından 117 aile Mainz’dan sürülüyor ve Gutenberg ailesi de Mainz’e çok yakın olan Eltville’ye yerleşiyor. Gutenbergln çocuklu­ğu ve eğitimi hakkında fazla bilgi mevcut değil. İlk öğrenimini Mainz’da, daha sonra yüksek öğrenimini Erfurt’ta sürdürdüğü düşünülüyor.

1419 yılında babasının ölümünden sonraki yıllara ile ilğili Gutenbergln yaşamına ait kesin bilgiler yok ancak Mainz’da bulun­ madığı da biliniyor.Gutenberg giz­li tuttuğu projesi üzerinde çalışıyor ve çe­şitli ticaret işleriyle uğraşıyor. 1448 tarihin­de kayınbiraderinden borç alarak doğum yeri Mainz’e yerleşiyor. Burada bir baskı atölyesi oluşturuyor ancak projesine de­vam edebilmek için finansman aramak zo­runda kalıyor.

Gutenberg’in yeni projesi İncil basımı iş adamı Johannes Fust’a ilginç geliyor ve 1449 yılında 800 Florin nakitle projeye destek veriyor. Gutenberg projesi için aynı miktar parayı 1452 yılında tekrar istiyor. 1453-1454 yıllarına gelindiğinde baskı aşağı yukarı hazır hale geliyor ancak Fust ile araları açıldığından Fust, Gutenberg’i mahkemeye veriyor ve baskı atölyesini Gutenberg’in elinden alıyor.

1462 yılında Mainz’da yaşanan iç savaşta 400 kişinin ölmesiyle pek çok kişi şehir dışına sürülüyor. Gutenberg ve ekibi de yine sürgünde yaşamak zorunda kalıyor ve tekrar Eltville’ye yerleşiyor. Burada yeni bir baskı atölyesi oluşturan Gutenberg baskı işlerini sürdürüyor ve 3 Şubat 1968 tarihinde fakir bir kişi olarak hayata gözlerini kapıyor. Mainz’de bir kilise avlusuna gömülen Gutenberg’in mezarı savaş yıl­larında kayboldu ve günümüzde mezar yeri bilinmiyor.

24 Flaziran 1900 yılında Gutenberg’in 500. doğum gününde Mainz’da Gutenberg Derneği’nin kurulması ve Gutenberg’in çalışma­larının toplanarak bir müze açılması üzerine anlaşılması tarih ve Mainz açısından önemli bir karar niteliği taşıyor. Bu karardan tam bir yıl sonra 23 Flaziran 1901 yılında Gutenberg Müzesi açılıyor. 2. Dün­ya Savaşı’nda büyük hasar gören müzede bazı önemli eserler de kay­boluyor. 1962 yılında bugünkü binasına taşınan müze en son 1998-1999 yıllarında tadilat görerek bugünkü halini alıyor. Konusun­da dünya çapında ünlü olan müzenin en değerli ürünü ise Gutenberg tarafından basılan orijinal İncil.

Kaynak: Doğan Yıldıran

Daha Fazla Göster

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı